درمان نرمی غضروف کشکک زانو با فیزیوتراپی و ورزش

12647654541231

کندرومالاسی یا نرمی غضروف کشکک زانو بیماری است که در آن غضروف زیر کشکک زانو آسیب می بیند. معمول ترین توصیه ای که در موارد ابتلا به این بیماری می شود اجتناب از استفاده بیش از حد از زانو و انجام فیزیوتراپی می باشد ، که در اکثر موارد موثر است.

کشکک زانو استخوانی است که در زیر تاندون های متصل به عضلات چهار سر رانی قرار دارد. این تاندون های قوی و محکم از طرفی به عضلات چهار سر رانی متصل هستند و از طرف دیگر به کشکک زانو متصل هستند و دور تا دور آن را گرفته اند. و از آن جا به قسمت بالایی استخوان ساق پا نیز متصل شده اند. ران پا قدرت خود را ازعضلات چهار سر ران میگیرد.

g

استخوان کشکک از قسمت داخلی با لایه ای مسطح از غضروف پوشیده شده است. وجود این غضروف باعث می شود که در هنگام حرکت دادن زانو ، استخوان کشکک درون قسمت پایینی استخوان ران پا به راحتی حرکت کند. هنگامی که شخص به بیماری کندرومالاسی یا نرمی کشکک زانو مبتلا شود ، در واقع به این بافت غضروفی زیر کشکک زانو آسیب دیده است و غضروف زیر کشکک زانو نرم شده است یا دچار فرسایش شده است.

علائم و نشانه ها

علائم نرمی کشکک زانو این بیماری به شرح زیر است :

  • احساس درد در جلوی زانو خصوصا در هنگام نشستن روی زانو هاف خم کردن زانو، دو زانو نشستن ، دویدن و بالا و پایین رفتن از پله ها ( خصوصا پایین آمدن) تشدید می شود
  • احساس گیر کردن چیزی درون زانو ، صدا دادن زانو هنگام حرکت دادن آن یا احساس ساییدگی و آرتروز زانو در زیر کشکک زانو
  • ورم زانو
  • درد گرفتن زانو با نشستن های طولانی مدت یا درد زانو در هنگام تلاش برای بلند شدن ( از حالت نشسته)
  • ورم قسمت جلوی زانو ( کشکک زانو)
  • محدودیت حرکتی یا مشکل در حرکت کشکک زانو

از شایع‌ترین علائم نرمی غضروف زانو درد در زیر و یا اطراف لبه‌های کشکک است.

علت نرمی غضروف کشکک زانو چیست ؟

نرمی غضروف کشکک زانو معمولا در بین جوانان و نوجوانان شایع تر است و زنان بیشتر از مردان به این بیماری مبتلا می شوند. دلیل اصلی آسیب رسیدن به غضروف کشکک زانو در این بیماری مشخص نیست. تصور می شود که علت احتمالی آسیب به غضروف این است که استخوان کشکک زانو به جای حرکت روان درون شیار استخوان ران ، به آن ساییدگی دارد و این ساییدگی موجب آسیب به غضروف می شود. شیوه های درمان ساییدگی زانو نیز با توجه به شرایط و عواملی که باعث ایجاد آن شده، متفاوت است. دلایلی که می تواند موجب به وجود آمدن این شرایط شود در ادامه آمده است :

  • استفاده بیش از حد و فشار آوردن به مفصل زانو
  • وجود مشکلاتی در راستای صحیح استخوان زانو موجب می شود استخوان کشکک به جای حرکت کردن روان ( سر خوردن) روی استخوان ران ، به آن ساییده شود . این حالت می تواند بر اثر عدم رشد صحیح استخوان زانو یا عدم وجود تعادل در عضلات اطراف زانو ایجاد شود. زمانی که یکی از عضلات چهار سر رانی در یک سمت قوی تر باشد و استخوان کشکک را در آن سمت با قدرت بیشتری بکشد ، ممکن است استخوان کشکک در یک سمت روی سطح استخوان ران ساییده شود.
  • ترکیبی از مشکلات راستای صحیح استخوان زانو ( که در بالا گفته شد ) و استفاده بیش از حد از مفصل زانو در تمرینات ورزشی ، شایع ترین علت نرمی کشکک زانو یا کندرومالاسی است.
  • وارد شدن آسیب به زانو : وارد شدن آسیب های کوچک به زانو ، به دفعات مکرر و یا وارد آمدن فشار به زانو در حین ورزش یا ضعف رباط های زانو می تواند باعث نرمی غضروف کشکک زانو شود
  • در افراد مسن این بیماری به علت روند طبیعی بالا رفتن سن و فرسایش بافت غضروفی به وجود می آید

تشخیص

کندرومالاسی یا نرمی غضروف زانو را می توان با انجام معاینه فیزیکی تشخیص داد. در صورت تشخیص دادن پزشک به ابتلا به کندرومالاسی نیازی به انجام دادن آزمایشات یا تست های دیگر نیست. برخی پزشکان در این موارد به علت وجود علائم مشابه بیماری فرد را سندرم پتلوفمورال یا درد جلوی زانو تشخیص میدهند اما این موضوع مشکل ساز نیست چرا که روش های درمانی این موارد نیز با بیماری کندرومالاسی یکی است ( در ادامه در این باره خواهید خواند)

اما در برخی موارد برای تایید تشخیص و یا برای پی بردن به علت بیماری آزمایشات دیگری نیز انجام می شود ( به طور مثال زمانی که پزشک در تشخیص خود مطمئن نیست یا پس از تشخیص اولیه ، روش های درمانی در بهبود علائم موثر نیستند) .

تست هایی که در این مواقع ممکن است تجویز شوند شامل رادیو گرافی ، اسکن ام آر آی و آرتروسکوپی می شود.

درمان با فیزیوتراپی

با انجام برنامه ی درمان نرمی غضروف زانو در کلینیک فیزیوتراپی اسدی و با تدوین و اجرای یک برنامه توانبخشی مناسب و استراحت دادن و تجویز تمرینات ویژه در زمان های صحیح ، اکثر بیماران به خوبی به درمان نرمی کشکک زانو پاسخ می دهند و بهبود می یابند

درمان بیماری نرمی غضروف کشکک زانو معمولا با روش های غیر جراحی انجام می شود. برای درمان این بیماری یه 4 تا 6 هفته فیزیوتراپی و بعد از آن انجام تمرینات ویژه در خانه برای چند ماه می باشد.

اولین قدامات درمانی در کلینیک فیزیوتراپی اسدی با هدف کاهش التهاب و درد زانو در بیمار انجام می شود. فیزیوتراپیست ممکن است از الکتروتراپی ( دستگاه TENS ) یا اولترا سوند برای کاهش درد بیمار استفاده کند. ماساژ دادن عضلات چهار سر ران نیز می تئاند در کاهش درد موثر باشد.

زمانی که درد و التهاب بیمار تسکین یافت ، فیزیوتراپیست به افزایش توان و انعطاف پذیری بیمار و اصلاح راستای صحیح مفصل زانو ( و به طور کلی پاها ) می پردازد.

انجام حرکات کششی استاتیک برای کشش و تقویت بافت های اطراف زانو ، خصوصا تقویت عضلات چهار سر ران و نوار ایلیوتیبیال ( که در طرف خارجی زانو قرار دارد) و بالا بردن انعطاف آن ها ، توسط فیزیوتراپیست تجویز می شود .

فیزیوتراپیست با توجه به شرایط شما تعیین میکند که کدامیک از عضلات شما برای رفع نرمی کشکک زانو به تقویت نیاز دارد. داشتن قدرت عضلانی در لگن و در هر دو زانو در این موارد بسیار مهم است. در بسیاری از موارد فیزیوتراپ تمریناتی را تجویز میکند که عضله VMO ( عضله چهر سر میانی) را تقویت میکند ، چرا که این عضله نقش به سزایی در ضعیف شدن زانو دارد.

تقویت عضلات لگن یا گلوتس نیز در در برنامه توانبخشی مد نظر قرار می گیرند چرا که این عضلات در تنظیم راستای صحیح زانو نسبت به مچ پا نقش به سزایی دارند.

زمانی که عضلات لگن و زانو به اندازه کافی تقویت شدند ، فیزیوتراپیست تمرینات پیشرفته تری تجویز می کند این تمرینات باعث می شود زانوی شما هنگام قرار گرفتن تحت فشار یا انجام حرکات سریع ، این عضلات را به نحو صحیح به کار گیرد.

به عنوان بخشی از برنامه درمانی ، روش فیزیوتراپی ممکن است از روش های درمان دستی یا کایروپراکتیک و تکنیک های ویژه ماساژ برای جا اندازی کشکک زانو و همچنین بهبود انعطاف پذیزی و کاهش خشکی و بی حرکتی کشکک زانو استفاده کند. استفاده از روش های TAPING ( چسب زدن به زانو ) نیز می تواند به کاهش درد در حین انجام حرکات اصلاحی کمک کند. فیزیوتراپیست همچنین می تواند نحوه چسب زدن به زانویتان برای انجام تمرینات ورزشی، به شما آموزش دهد.

 

نویسنده: فاطمه اسدی- فیزیوتراپیست